Loading ...
Τελευταία έχει αναδειχθεί το θέμα της ασφάλειας των αερομεταφορών στη χώρα μας. Ως εκ τούτου θεωρώ χρέος μου να παρουσιάσω τα πεπραγμένα του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, στο οποίο υπηρέτησα ως Υπουργός Κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας επί 20 μήνες, από 27 Ιουνίου 2023 έως 15 Μαρτίου 2025, δεδομένης και της σταθερής βούλησής μου να ενημερώνω τακτικά την Βουλή και μέσω των ΜΜΕ τους πολίτες, στη λογική της διαρκούς κοινωνικής λογοδοσίας.
Σημειώνω ότι κατά την ανωτέρω περίοδο, ο τομέας της αεροναυτιλίας και της πολιτικής αεροπορίας στην Ελλάδα εισήλθε σε φάση στρατηγικού εκσυγχρονισμού και θεσμικής θωράκισης, με στόχο την ενίσχυση της ασφάλειας και την πλήρη συμμόρφωση με τα διεθνή πρότυπα.
Διαμορφώθηκε και εφαρμόστηκε ένα συνεκτικό σχέδιο παρέμβασης από την Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας που κάλυψε το σύνολο του φάσματος της πολιτικής αεροπορίας: θεσμικό πλαίσιο, ανθρώπινο δυναμικό, συστήματα αεροναυτιλίας, αεροδρόμια, ευρωπαϊκή συμμόρφωση και διεθνή αξιολόγηση.
Η στρατηγική αυτή δεν περιορίστηκε σε αποσπασματικές διορθωτικές κινήσεις, αλλά στόχευσε στην επίλυση δομικών παθογενειών που είχαν συσσωρευθεί επί δεκαετίες και είχαν οδηγήσει τη χώρα σε καθεστώς ευρωπαϊκής επιτήρησης, σε παραπομπές ενώπιον του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης και σε υποβάθμιση της διεθνούς εικόνας της ελληνικής αεροναυτιλίας.
Συνοπτικά:
1ον. Θεσμική και διοικητική αναδιοργάνωση.
Κεντρικό άξονα της μεταρρυθμιστικής προσπάθειας αποτέλεσε ο σχεδιασμός και η δρομολόγηση της μετατροπής της ΥΠΑ σε ΝΠΔΔ, με διοικητική και οικονομική αυτοτέλεια, ο οποίος ολοκληρώθηκε τον Οκτώβριο 2025.
Παράλληλα, η ΑΠΑ εδραιώθηκε ως πλήρως λειτουργική και ανεξάρτητη ρυθμιστική αρχή.
2ον. Ανθρώπινο δυναμικό και στελέχωση.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη χρόνια υποστελέχωση, ιδίως στον κλάδο των Ελεγκτών Εναέριας Κυκλοφορίας.
Με το Ν. 5149/2024 θεσπίστηκε νέο σύστημα προσλήψεων μέσω ΑΣΕΠ, με χρήση του διεθνώς αναγνωρισμένου λογισμικού FEAST του Eurocontrol. Στο πλαίσιο της νέας διαδικασίας, προσλήφθηκαν 35 Ελεγκτές Εναέριας Κυκλοφορίας το 2023 και 29 το 2024, ενώ ο διαγωνισμός για 97 επιπλέον θέσεις ολοκληρώθηκε τον Απρίλιο του 2025 με ποσοστό επιτυχίας 51%, υπερβαίνοντας κατά πολύ τον διεθνή μέσο όρο του 35%.
Παράλληλα, προχώρησαν προσλήψεις και μετατάξεις σε κρίσιμες τεχνικές ειδικότητες (ATSEP, AFISO), καθώς και η πρόσληψη 75 οδηγών – πυροσβεστών για την κάλυψη αναγκών των κρατικών αεροδρομίων.
3ον. Εκσυγχρονισμός συστημάτων αεροναυτιλίας.
Καταρτίστηκε και ενεργοποιήθηκε επενδυτικό πλάνο άνω των 300 εκατ. ευρώ για την πενταετία 2025-2029 για τον εκσυγχρονισμό 13 κρίσιμων συστημάτων αεροναυτιλίας.Ξεκλείδωσαν έργα που παρέμεναν στάσιμα επί 6-8 έτη λόγω δικαστικών εμπλοκών και διοικητικών αδιεξόδων, όπως οι υπηρεσίες ζεύξης δεδομένων (Data Link), η αναβάθμιση των συστημάτων διαχείρισης εναέριας κυκλοφορίας και τα ραντάρ Mode S, καθώς και οι υποδομές επικοινωνιών και πλοήγησης.
4ον. Αεροδρόμια και πιστοποιήσεις.
Σημαντικό ορόσημο αποτέλεσε η ολοκλήρωση, τον Μάρτιο 2025, της πιστοποίησης τόσο της ΥΠΑ ως φορέα λειτουργίας όσο και 10 κρατικών αεροδρομίωνσύμφωνα με τα πρότυπα EASA, εκκρεμότητα που υφίστατο από το 2017.
5ον. Αλληλογραφία με διεθνείς θεσμούς και φορείς και διεθνής αξιολόγηση.
Από την επιστολή της Επιτρόπου Μεταφορών τον Ιούνιο 2023, που κατέγραφε «επίμονες ελλείψεις» και «σοβαρούς κινδύνους», και την Προειδοποιητική Επιστολή (Letter of Formal Notice) INFR(2023)2078 τον Ιούλιο 2023, με την οποία η Επιτροπή εγκαλούσε την Ελλάδα για πλημμελή εφαρμογή των κανονισμών ασφάλειας αεροδρομίων και ανεπαρκή εποπτεία εκ μέρους της ΑΠΑ, μέχρι τις μεταγενέστερες επιστολές αναγνώρισης της προόδου στην αντιμετώπιση των ζητημάτων από τη DG MOVE, τονΜάρτιο και τον Μάιο 2024, καταγράφεται μια σαφής μετάβαση από το καθεστώς προειδοποιήσεων και επιτήρησης στη φάση αναγνώρισης της προόδου και της σταδιακής συμμόρφωσης.
Καθοριστικής σημασίας υπήρξε η επιθεώρηση του ICAO (USOAP), που πραγματοποιήθηκε στις 18-20 Δεκεμβρίου 2023. Τα αποτελέσματα της επιθεώρησης, με αύξηση του δείκτη αποτελεσματικής εφαρμογής (Effective Implementation) στο 74,9%, κοινοποιήθηκαν επίσημα τόσο στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή όσο και στον EASA και λειτούργησαν ως αντικειμενική επιβεβαίωση της προόδου, ενώ συνοδεύτηκαν από θετικά σχόλια διεθνών και ευρωπαίων αξιωματούχων.
6ον. Παραβάσεις δικαίου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Κατά την εξεταζόμενη περίοδο, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή απέστειλε αιτιολογημένες γνώμες και προειδοποιητικές επιστολές για τις υποθέσεις DataLink, ModeS, PBN και πιστοποίησης κρατικών αεροδρομίων.
Η ΑΠΑ και το Υπουργείο, με τη συνδρομή της ΥΠΑ, απάντησαν τεκμηριωμένα εντός των προβλεπόμενων προθεσμιών, γνωστοποιώντας συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα υλοποίησης, επαναπροκήρυξη διαγωνιστικών διαδικασιών, τεχνοοικονομικό σχεδιασμό αναβάθμισης, εκπόνηση και δημοσίευση δεκάδων νέων διαδικασιών πλοήγησης.
Η ολοκλήρωση της πιστοποίησης των 10 αεροδρομίων, τον Μάρτιο 2025, και η υπογραφή της σύμβασης 33/2025 για το DataLink, τον Μάιο 2025, σηματοδότησαν την ουσιαστική πρόοδο στις υποθέσεις αυτές.
7ον. Κοινοβουλευτική ενημέρωση και λογοδοσία.
Στο πλαίσιο της τακτικής θεσμικής λογοδοσίας, ο τότε Υπουργός Υποδομών και Μεταφορών ενημέρωσε, στις 16 Ιουλίου 2024,τη Διαρκή Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου για την πρόοδο και τα αποτελέσματα που έχουν επιτευχθεί σε κάθε έναν από τους 10 άξονες προτεραιοτήτων του Υπουργείου, συμπεριλαμβανομένων της πορείας των παρεμβάσεων και των ευρωπαϊκών υποχρεώσεων στον τομέα της αεροναυτιλίας, παρουσιάζοντας αναλυτικά τα βήματα συμμόρφωσης και τα χρονοδιαγράμματα υλοποίησης.
8ον. Θεσμικές τοποθετήσεις και αναγνώριση.
Στις 27 Μαρτίου 2024, η Γενική Διευθύντρια της DGMOVE, με επιστολή της προς τις ελληνικές αρχές αναγνώρισε ότι «πολλά από τα ζητήματα έχουν πράγματι αντιμετωπιστεί», συγχαίροντας την Ελλάδα για τα αποτελέσματα της επιθεώρησης ICAO, ενώ ταυτόχρονα ζήτησε επιτάχυνση σε επιμέρους αεροδρόμια.
Στις 16 Δεκεμβρίου 2024, στο πλαίσιο συνεδρίασης της Διαρκούς Επιτροπής Παραγωγής και Εμπορίου, ο Πρόεδρος της ΕΕΕΚΕ κ. Παναγιώτης Ψαρός, αφού επισήμανε ότι «στο θέμα των συστημάτων, η αλήθεια είναι ότι έχουμε μείνει πολύ πίσω, υπάρχουν δεκαετίες λαθών, χαμένων ευκαιριών…», αναγνώρισε ότι «γίνονται προσπάθειες»,«το Υπουργείο προσπαθεί να επιταχύνει», και «αυτό που έχουμε να κάνουμε τα επόμενα χρόνια είναι να συνεχίσουμε την προσπάθεια και στο θέμα των συστημάτων και στο προσωπικό, που όπως είπα μπήκε σε μια γραμμή και με υπομονή και με σταθερά βήματα να προχωρήσουμε προς την επόμενη κατάσταση, προς τη βελτίωση της υπηρεσίας».
Συμπερασματικά, η περίοδος 2023-2025 συνιστά φάση δομικής επανεκκίνησης της ελληνικής αεροναυτιλίας. Μέσα από την επίλυση χρόνιων εκκρεμοτήτων, τη θεσμική θωράκιση, τη δημιουργία μόνιμου μηχανισμού στελέχωσης και την απεμπλοκή κρίσιμων τεχνολογικών έργων, τέθηκαν στέρεες βάσεις για τον εκσυγχρονισμό και την αποκατάσταση της διεθνούς αξιοπιστίας του συστήματος τα επόμενα χρόνια.